វចនានុក្រម (Glossary)

ទំព័រនេះផ្ដល់និយមន័យសម្រាប់ពាក្យបច្ចេកទេសដែលប្រើក្នុង Blender និងក្នុងសៀវភៅណែនាំនេះ។

វិសាលភាព

វចនានុក្រមនេះគ្របដណ្ដប់តែពាក្យដែលប្រើក្នុងផ្នែកដែល បានបកប្រែរួច ប៉ុណ្ណោះ ហើយនឹងត្រូវពង្រីកបន្ថែមតាមការបកប្រែផ្នែកថ្មីៗ។ សម្រាប់វចនានុក្រមពេញលេញជាភាសាអង់គ្លេស សូមមើល Glossary ផ្លូវការ។

ពាក្យនីមួយៗត្រូវបានចុះទាំងពាក្យអង់គ្លេស និងពាក្យខ្មែរ ដូច្នេះអ្នកអាចស្វែងរកបានទាំងពីរភាសា។ ឈ្មោះបច្ចេកទេសដើម (API, operator, property) ត្រូវបានរក្សាជាភាសាអង់គ្លេសជានិច្ច។

Active
សកម្ម

នៅពេលដែលធាតុច្រើនត្រូវបានជ្រើសរើស ធាតុដែលបានជ្រើសរើសចុងក្រោយនឹងក្លាយជាធាតុសកម្ម (active)។ វាត្រូវបានប្រើក្នុងករណីដែលចំណុចប្រទាក់បង្ហាញជម្រើសសម្រាប់តែធាតុមួយក្នុងពេលតែមួយ។

Add-on
កម្មវិធីបន្ថែម

ស្គ្រីប Python ដែលពង្រីកមុខងាររបស់ Blender។ អាចបើក ឬបិទបានក្នុង Edit ‣ Preferences ‣ Add-ons។

API

ចំណុចប្រទាក់កម្មវិធីកម្មវិធី (Application Programming Interface)។ ក្នុង Blender សំដៅលើ bpy — ម៉ូឌុល Python ដែលអនុញ្ញាតឱ្យសរសេរស្គ្រីបគ្រប់គ្រង Blender។

Area
តំបន់

ផ្នែកមួយនៃបង្អួច Blender ដែលបង្ហាញកម្មវិធីកែសម្រួល (editor) មួយ។ បង្អួចមួយអាចត្រូវបានបំបែកជាតំបន់ជាច្រើន។ សូមមើល តំបន់ (Areas)។

Armature
ឆ្អឹង

ប្រភេទវត្ថុមួយដែលមានឆ្អឹង (bone) សម្រាប់ធ្វើចលនាវត្ថុផ្សេង ជាពិសេសតួអង្គ។ ប្រើក្នុងការ rig និង animation។

Asset
ទ្រព្យ

ឯកសារ ឬ data-block ដែលបានសម្គាល់ថាអាចយកមកប្រើឡើងវិញបាន (ឧទាហរណ៍ ម៉ូដែល សម្ភារៈ ឬ brush) តាមរយៈ Asset Browser។

Blend-file
ឯកសារ .blend

ទម្រង់ឯកសារដើមរបស់ Blender ដែលផ្ទុកឆាក វត្ថុ និងការកំណត់ទាំងអស់។

Collection
ការប្រមូលផ្ដុំ

វិធីរៀបចំវត្ថុជាក្រុមនៅក្នុងឆាកមួយ ដើម្បីគ្រប់គ្រងការមើលឃើញ និងការ render។

Context Menu
ម៉ឺនុយបរិបទ

ម៉ឺនុយដែលលោតឡើងនៅកន្លែងទ្រនិច ជាធម្មតាដោយចុចប៊ូតុងកណ្ដុរស្ដាំ (RMB) ហើយបង្ហាញជម្រើសដែលពាក់ព័ន្ធនឹងបរិបទបច្ចុប្បន្ន។

Cursor
ទ្រនិច

សញ្ញាបង្ហាញទីតាំងនៅលើអេក្រង់។ ក្នុង Blender មានពីរប្រភេទសំខាន់៖ ទ្រនិចកណ្ដុរ (mouse cursor) និង 3D Cursor។

3D Cursor
ទ្រនិច 3D

ចំណុចយោងក្នុងលំហ 3D ដែលប្រើជាមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់បង្កើតវត្ថុថ្មី បង្វិល ឬពង្រីក។

Data-Block
ប្លុកទិន្នន័យ

ឯកតាទិន្នន័យមូលដ្ឋានរបស់ Blender (ឧទាហរណ៍ mesh, material, texture, scene) ដែលអាចមានឈ្មោះ អាចចែករំលែករវាងវត្ថុ និងអាចត្រូវបានរក្សាទុកក្នុងឯកសារ .blend។

Editor
កម្មវិធីកែសម្រួល

ផ្ទាំងធ្វើការមួយរបស់ Blender ដូចជា 3D Viewport, Outliner, Properties ឬ Node Editor។ តំបន់ (area) នីមួយៗបង្ហាញកម្មវិធីកែសម្រួលមួយ។

Edge
ជ្រុង

បន្ទាត់ដែលភ្ជាប់កំពូល (vertex) ពីរក្នុង mesh មួយ។

Face
មុខ

ផ្ទៃដែលបិទជិតដោយជ្រុង (edge) បី ឬច្រើនក្នុង mesh មួយ។

Geometry Nodes

ប្រព័ន្ធ node សម្រាប់បង្កើត និងកែប្រែ geometry តាមរបៀប procedural (ដោយមិនកែដោយដៃលើ mesh)។

Gizmo

ធាតុគ្រប់គ្រងដែលអាចអូសបាននៅក្នុង viewport សម្រាប់ធ្វើប្រតិបត្តិការ ដូចជា ការផ្លាស់ទី ការបង្វិល ឬការពង្រីក។

Header
របារបញ្ជា

របារនៅផ្នែកខាងលើ (ឬខាងក្រោម) នៃតំបន់មួយ ដែលផ្ទុកម៉ឺនុយ និងធាតុគ្រប់គ្រង សម្រាប់កម្មវិធីកែសម្រួលនោះ។ សូមមើល តំបន់រង (Regions)។

Keymap
ផែនទីគ្រាប់ចុច

សំណុំនៃការផ្គូផ្គងរវាងផ្លូវកាត់គ្រាប់ចុច និង operator។ Blender មាន keymap លំនាំដើម និង Industry Compatible។ សូមមើល ផែនទីគ្រាប់ចុច (Keymap)។

Material
សម្ភារៈ

ការកំណត់ថាផ្ទៃមួយមានរូបរាងដូចម្តេច — ពណ៌ ភាពរលោង ភាពថ្លា និងប្រតិកម្មជាមួយពន្លឺ។

Mesh

ប្រភេទ geometry ដែលបង្កើតឡើងពីកំពូល (vertex) ជ្រុង (edge) និងមុខ (face)។

Mode
របៀប

ស្ថានភាពធ្វើការរបស់កម្មវិធីកែសម្រួល ដែលកំណត់ថាឧបករណ៍អ្វីខ្លះអាចប្រើបាន។ ឧទាហរណ៍ Object Mode, Edit Mode, Sculpt Mode។

Modifier

កម្មវិធីកែប្រែ ប្រតិបត្តិការដែលផ្លាស់ប្ដូរ geometry ឬលក្ខណៈរបស់វត្ថុដោយស្វ័យប្រវត្តិ និងមិនបំផ្លាញទិន្នន័យដើម (non-destructive) ឧទាហរណ៍ Subdivision Surface, Mirror, Boolean។

Node
ថ្នាំង

ប្លុកមុខងារមួយក្នុងប្រព័ន្ធ node ដែលភ្ជាប់គ្នាតាមរយៈខ្សែ (link) ដើម្បីបង្កើតលទ្ធផល។ ប្រើក្នុង Geometry Nodes, Shader Nodes និង Compositing។

Object
វត្ថុ

ធាតុមួយនៅក្នុងឆាក ដែលផ្ទុក data-block មួយ (mesh, curve, light, camera ជាដើម) រួមនឹងទីតាំង ការបង្វិល និងមាត្រដ្ឋានរបស់វា។

Operator
ប្រតិបត្តិករ

ប្រតិបត្តិការមួយរបស់ Blender ដែលអាចបញ្ជាតាមម៉ឺនុយ ប៊ូតុង ផ្លូវកាត់គ្រាប់ចុច ឬ Python (bpy.ops.*)។ សូមមើល ប្រតិបត្តិករ (Operators)។

Panel
ផ្ទាំង

ប្លុកព័ត៌មាន ឬធាតុគ្រប់គ្រងដែលអាចបង្រួម/ពង្រីកបាន នៅក្នុង sidebar ឬ header។ សូមមើល ផ្ទាំងចុច និងផ្ទាំង (Tabs & Panels)។

Preferences
ចំណូលចិត្ត

ការកំណត់កម្រិតកម្មវិធីរបស់ Blender (មិនមែនកម្រិតឯកសារ) ដូចជា ភាសា theme ផ្លូវកាត់គ្រាប់ចុច និងផ្លូវឯកសារ។ បើកបានដោយ Ctrl-Comma។

Property
លក្ខណសម្បត្តិ

តម្លៃមួយដែលអាចកំណត់បានរបស់វត្ថុ ឬ data-block ឧទាហរណ៍ ទីតាំង ពណ៌ ឬចំនួន។ ក្នុង Python សំដៅដោយ bpy.types.*។

Region
តំបន់រង

ផ្នែកខាងក្នុងនៃតំបន់ (area) មួយ ដូចជា header, toolbar, sidebar និងផ្ទាំងមើលធំ (main region)។ សូមមើល តំបន់រង (Regions)។

Render

ដំណើរការគណនាឆាក 3D ទៅជារូបភាព ឬវីដេអូ 2D។ Blender មានម៉ាស៊ីន render ចម្បងពីរគឺ EEVEE និង Cycles។

Rigging

ដំណើរការបង្កើតឆ្អឹង (armature) និងការភ្ជាប់ (skin) ទៅនឹង mesh ដើម្បីធ្វើឱ្យតួអង្គអាចធ្វើចលនាបាន។

Scene
ឆាក

ធុងផ្ទុកវត្ថុ ពន្លឺ កាមេរ៉ា និងការកំណត់ render។ ឯកសារ .blend មួយអាចមានឆាកច្រើន។

Sculpting
ការឆ្លាក់

របៀបធ្វើការដែលកែរូបរាង mesh ដោយប្រើ brush ដូចការឆ្លាក់ដីឥដ្ឋពិត។

Session
វគ្គ

ការប្រើប្រាស់ Blender មួយលើក ចាប់ពីបើកកម្មវិធីរហូតដល់បិទ។ Blender អាចរក្សាទុក និងស្ដារវគ្គចុងក្រោយឡើងវិញបាន ប្រសិនបើកម្មវិធីគាំង។

Shader

កម្មវិធី ឬបណ្ដាញ node ដែលកំណត់ពីរបៀបដែលផ្ទៃមួយធ្វើអន្តរកម្មជាមួយពន្លឺ (ពណ៌ ការជះពន្លឺត្រឡប់ ភាពគ្រើមគ្រោះ ជាដើម)។

Shortcut
ផ្លូវកាត់

ការចុចគ្រាប់ចុច ឬបន្សំគ្រាប់ចុច ដែលបញ្ជា operator មួយដោយផ្ទាល់។

Status Bar
របារស្ថានភាព

របារនៅបាតបង្អួច Blender ដែលបង្ហាញព័ត៌មានអំពីប្រតិបត្តិការបច្ចុប្បន្ន ការណែនាំ និងស្ថានភាពប្រព័ន្ធ។ សូមមើល របារស្ថានភាព (Status Bar)។

Tab

ផ្ទាំងចុចនៅផ្នែកខាងលើនៃ sidebar ឬបន្ទះការកំណត់ ដែលប្ដូររវាងក្រុម panel។

Texture
វាយនភាព

ទិន្នន័យរូបភាព ឬ procedural ដែលផ្ដល់ព័ត៌មានលម្អិតផ្ទៃដល់សម្ភារៈ (material)។

Toolbar
របារឧបករណ៍

របារបញ្ឈរនៅខាងឆ្វេងនៃតំបន់មួយ ដែលផ្ទុកឧបករណ៍សម្រាប់របៀប (mode) បច្ចុប្បន្ន។ សូមមើល ប្រព័ន្ធឧបករណ៍ (Tool System)។

Tooltip
ប្រអប់ព័ត៌មាន

ប្រអប់អក្សរតូចដែលលោតឡើងនៅពេលដាក់ទ្រនិចកណ្ដុរលើធាតុគ្រប់គ្រងមួយ។ សូមមើល ប្រព័ន្ធជំនួយ (Help System)។

Topbar
របារកំពូល

របារនៅផ្នែកខាងលើបំផុតនៃបង្អួច Blender ដែលផ្ទុកម៉ឺនុយធំៗ (File, Edit ជាដើម)។ សូមមើល របារកំពូល (Topbar)។

UV

កូអរដោនេ 2D ដែលផ្គូផ្គងផ្ទៃ mesh ទៅនឹងរូបភាព texture។ អក្សរ U និង V សំដៅលើអ័ក្សទទឹង និងអ័ក្សបណ្ដោយនៃ texture (ជំនួសឱ្យ X, Y, Z)។

Undo

បោះបង់ ការត្រឡប់ទៅស្ថានភាពមុន។ Redo គឺធ្វើឡើងវិញនូវអ្វីដែលបានបោះបង់។ សូមមើល មិនធ្វើវិញ និងធ្វើឡើងវិញ (Undo & Redo)។

Vertex
កំពូល

ចំណុចមួយក្នុងលំហ 3D ដែលជាធាតុមូលដ្ឋានបំផុតនៃ mesh។

Viewport
ផ្ទាំងមើល

តំបន់ដែលបង្ហាញឆាក 3D ហើយអនុញ្ញាតឱ្យរុករក និងកែសម្រួល។

Workspace
តំបន់ការងារ

ការរៀបចំបង្អួចទាំងមូលដែលបានរក្សាទុកជាមុន (ឧទាហរណ៍ Layout, Modeling, Sculpting) ដែលអាចប្ដូរបានតាមរយៈ tab នៅរបារកំពូល។ សូមមើល តំបន់ការងារ (Workspaces)។